Thủ tục cấp phiếu lý lịch tư pháp

Định nghĩa

Phiếu lý lịch tư pháp là văn bản do cơ quan quản lý cơ sở dữ liệu lý lịch tư pháp cấp có giá trị chứng minh cá nhân có hay không có án tích; bị cấm hay không bị cấm đảm nhiệm chức vụ, thành lập, quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã trong trường hợp doanh nghiệp, hợp tác xã bị Tòa án tuyên bố phá sản.

Phiếu lý lịch tư pháp là một trong những giấy tờ quan trọng, thường được yêu cầu khi cá nhân thực hiện các thủ tục hành chính như xin việc làm, du học, định cư nước ngoài, kết hôn với người nước ngoài, hoặc tham gia vào các hoạt động kinh doanh, quản lý.

Cơ sở pháp lý

• Luật Lý lịch tư pháp số 28/2009/QH12 ngày 17 tháng 6 năm 2009.
• Nghị định số 111/2010/NĐ-CP ngày 09 tháng 10 năm 2010 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật Lý lịch tư pháp.
• Thông tư số 13/2011/TT-BTP ngày 27 tháng 6 năm 2011 của Bộ Tư pháp về việc ban hành và hướng dẫn sử dụng biểu mẫu lý lịch tư pháp.
• Thông tư số 04/2020/TT-BTP ngày 28 tháng 5 năm 2020 của Bộ Tư pháp quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Lý lịch tư pháp và Nghị định số 111/2010/NĐ-CP.

Phân tích chi tiết

1. Các loại Phiếu lý lịch tư pháp

• Phiếu lý lịch tư pháp số 1: Cấp cho công dân Việt Nam, người nước ngoài đã hoặc đang cư trú tại Việt Nam và cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội để phục vụ công tác quản lý nhân sự, hoạt động nghiệp vụ. Phiếu này chỉ ghi các án tích chưa được xóa và không ghi án tích đã được xóa.
• Phiếu lý lịch tư pháp số 2: Cấp cho cơ quan tiến hành tố tụng để phục vụ điều tra, truy tố, xét xử và cấp theo yêu cầu của cá nhân để người đó biết được nội dung về lý lịch tư pháp của mình. Phiếu này ghi đầy đủ các án tích đã được xóa và chưa được xóa, thông tin về cấm đảm nhiệm chức vụ, thành lập, quản lý doanh nghiệp, hợp tác xã.

2. Đối tượng được cấp

• Công dân Việt Nam.
• Người nước ngoài đã hoặc đang cư trú tại Việt Nam.
• Cơ quan nhà nước, tổ chức chính trị, tổ chức chính trị – xã hội.
• Cơ quan tiến hành tố tụng.

3. Cơ quan có thẩm quyền cấp

• Sở Tư pháp: Có thẩm quyền cấp Phiếu lý lịch tư pháp cho công dân Việt Nam thường trú hoặc tạm trú tại địa phương; công dân Việt Nam đang cư trú ở nước ngoài nhưng không có nơi thường trú hoặc tạm trú tại Việt Nam; người nước ngoài đang cư trú tại Việt Nam.
• Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia: Có thẩm quyền cấp Phiếu lý lịch tư pháp trong các trường hợp: công dân Việt Nam mà không xác định được nơi thường trú hoặc nơi tạm trú; người nước ngoài đã cư trú tại Việt Nam nhưng không xác định được nơi thường trú hoặc tạm trú tại thời điểm yêu cầu; trường hợp cấp Phiếu lý lịch tư pháp theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng.

4. Hồ sơ yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp

Hồ sơ chung bao gồm:

• Tờ khai yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp (theo mẫu).
• Bản chụp Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân hoặc Hộ chiếu của người được cấp Phiếu lý lịch tư pháp.
• Bản chụp Sổ hộ khẩu hoặc Giấy chứng nhận tạm trú của người được cấp Phiếu lý lịch tư pháp (đối với công dân Việt Nam).
• Trường hợp ủy quyền cho người khác làm thủ tục, cần có Văn bản ủy quyền có công chứng, chứng thực (trừ trường hợp cha, mẹ, vợ, chồng, con nộp hồ sơ thay). Người được ủy quyền phải xuất trình CMND/CCCD/Hộ chiếu.
• Trường hợp người yêu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp là cha, mẹ, vợ, chồng, con của người được cấp Phiếu lý lịch tư pháp số 2, cần xuất trình giấy tờ chứng minh quan hệ.

5. Trình tự, thủ tục và thời hạn giải quyết

• Bước 1: Nộp hồ sơ. Cá nhân nộp hồ sơ trực tiếp tại Sở Tư pháp hoặc Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia có thẩm quyền. Hiện nay, nhiều địa phương đã triển khai nộp hồ sơ trực tuyến qua Cổng dịch vụ công quốc gia hoặc Cổng dịch vụ công của tỉnh/thành phố.
• Bước 2: Tiếp nhận và xử lý hồ sơ. Cơ quan tiếp nhận kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ. Nếu hồ sơ đầy đủ, hợp lệ, sẽ cấp giấy hẹn trả kết quả. Nếu hồ sơ chưa đầy đủ, sẽ hướng dẫn bổ sung.
• Bước 3: Giải quyết yêu cầu. Cơ quan có thẩm quyền tiến hành tra cứu thông tin lý lịch tư pháp và lập Phiếu lý lịch tư pháp.
• Bước 4: Trả kết quả. Cá nhân đến nhận kết quả theo giấy hẹn hoặc nhận qua dịch vụ bưu chính (nếu đăng ký).

Thời hạn giải quyết:

• Không quá 10 ngày làm việc kể từ ngày nhận được yêu cầu hợp lệ.
• Trường hợp người được cấp Phiếu lý lịch tư pháp là công dân Việt Nam đã cư trú ở nhiều nơi hoặc là người nước ngoài, thời hạn có thể kéo dài hơn nhưng không quá 15 ngày làm việc.

6. Lệ phí

Mức lệ phí cấp Phiếu lý lịch tư pháp được quy định tại Thông tư số 244/2016/TT-BTC của Bộ Tài chính. Mức phí hiện hành là 200.000 đồng/lần/người. Các trường hợp được miễn hoặc giảm lệ phí theo quy định của pháp luật.

Ví dụ thực tiễn

Nhu cầu cấp Phiếu lý lịch tư pháp ngày càng tăng cao, đặc biệt là đối với các cá nhân có kế hoạch du học, làm việc hoặc định cư tại nước ngoài. Theo VnExpress, nhiều người dân đã tìm hiểu và thực hiện thủ tục này để hoàn thiện hồ sơ xin visa, đáp ứng yêu cầu của các tổ chức giáo dục hoặc nhà tuyển dụng quốc tế. Việc chuẩn bị đầy đủ hồ sơ và nắm rõ quy trình giúp tiết kiệm thời gian và đảm bảo quá trình diễn ra thuận lợi, tránh những sai sót không đáng có có thể ảnh hưởng đến kế hoạch cá nhân.

Khuyến nghị pháp lý

Để đảm bảo quá trình cấp Phiếu lý lịch tư pháp diễn ra nhanh chóng và chính xác, cá nhân cần lưu ý một số điểm sau:

• Chuẩn bị hồ sơ đầy đủ: Kiểm tra kỹ các giấy tờ cần thiết, đảm bảo bản chụp rõ ràng, chính xác và có công chứng, chứng thực nếu được yêu cầu.
• Khai báo thông tin trung thực: Mọi thông tin trong tờ khai phải đúng sự thật để tránh sai sót và kéo dài thời gian xử lý.
• Nắm rõ thẩm quyền: Xác định đúng cơ quan có thẩm quyền (Sở Tư pháp hoặc Trung tâm Lý lịch tư pháp quốc gia) để nộp hồ sơ, tránh mất thời gian đi lại.
• Sử dụng dịch vụ công trực tuyến: Nếu địa phương đã triển khai, hãy tận dụng các cổng dịch vụ công trực tuyến để nộp hồ sơ và theo dõi tiến độ, giúp tiết kiệm thời gian và công sức.
• Tìm kiếm sự hỗ trợ chuyên nghiệp: Đối với các trường hợp phức tạp như người nước ngoài, người Việt Nam ở nước ngoài, hoặc có tiền án, tiền sự, việc tham vấn ý kiến từ các chuyên gia pháp lý là rất cần thiết. Chẳng hạn, các luật sư từ Phan Law Vietnam có thể cung cấp tư vấn chi tiết về quy trình, hỗ trợ chuẩn bị hồ sơ và đại diện thực hiện thủ tục, đảm bảo quyền lợi và sự thuận tiện tối đa cho người yêu cầu.
• Kiểm tra kỹ thông tin khi nhận kết quả: Ngay khi nhận được Phiếu lý lịch tư pháp, cần đối chiếu thông tin trên phiếu với thông tin cá nhân để phát hiện và yêu cầu chỉnh sửa kịp thời nếu có sai sót.

Câu hỏi thường gặp (FAQ)